Hydref 6, 2026
Rhannu:
Cymuned Gwis Pontarddulais yn Rhoi £16,000 i Ysbytai Abertawe
Yr hyn a ddechreuodd fel cwis wythnosol mewn tafarn yw bellach yn draddodiad codi arian cymunedol rhyfeddol, gyda chystadleuwyr Cwis Clwb Ceidwadol Pontarddulais wedi codi £16,250 anhygoel ar gyfer cronfeydd Elusen Iechyd Bae Abertawe dros y 15 mlynedd diwethaf.
Bob nos Sul, mae tua saith tîm yn dod ynghyd i gymryd rhan yn y cwis a’r raffl, gyda phob unigolyn yn cyfrannu £2. Mae’r arian yn cronni wythnos ar ôl wythnos nes bod y gronfa yn cyrraedd £500, ac yna mae un tîm yn cael dewis pa achos neu elusen fydd yn derbyn y rhodd.
Mae’r dull cymunedol hwn wedi cefnogi amrywiaeth eang o wasanaethau Bwrdd Iechyd Prifysgol Bae Abertawe dros y blynyddoedd, gan gynnwys Gofal Dwys Newyddenedigol, yr Uned Gofal y Fron, Uned Gofal Dwys Ysbyty Treforys a llawer mwy. Yn ogystal â chefnogi gwasanaethau iechyd lleol, mae’r grŵp hefyd wedi rhoi cymorth i ysgolion lleol, banciau bwyd, sefydliadau cymunedol a’r RNLI.
Yn gyffredinol, mae cadeirydd y cwis, Eirwyn Evans, yn amcangyfrif bod y grŵp wedi codi tua £40,000 at achosion elusennol ers i’r cwis ddechrau. Un o’r pethau sy’n gwneud y gweithgaredd codi arian hwn mor arbennig yw bod pawb yn cael dweud eu dweud ynglŷn â ble mae’r arian yn mynd.
“Mae’n dibynnu i ble mae’r tîm eisiau i’r arian fynd pan fydd y gronfa yn cyrraedd £500. Mae gan bawb sy’n cymryd rhan yn y cwis fewnbwn,” meddai Eirwyn.
Roedd rhodd ddiweddaraf y grŵp yn un arbennig o bersonol. Pan ddaeth hi’n amser i dîm Eirwyn a’i wraig Hilary ddewis achos i’w gefnogi, penderfynon nhw gefnogi’r gwasanaethau ysbyty oedd wedi chwarae rhan mor bwysig yn eu bywydau. Yn ddiweddar, cafodd Hilary driniaeth ar gyfer canser y coluddyn yn Ysbyty Singleton, lle cafodd ei gofalu gan Daniel Hanratty, Ymgynghorydd Llawfeddyg Colorectol a Chyffredinol, a gynhaliodd ei llawdriniaeth fel rhan o’i thriniaeth canser. Roedd Eirwyn hefyd wedi wynebu her iechyd ei hun a derbyniodd driniaeth ar Ward 11 Haematoleg yn Ysbyty Singleton.
O ganlyniad i’w profiadau, penderfynodd y cwpl rannu rhodd £500 eu tîm rhwng dau achos sy’n agos at eu calonnau: £250 i Ward 11 Haematoleg a £250 i Gronfa Ymchwil GI, sy’n cefnogi ymchwil i glefydau’r coluddyn a chanser y coluddyn dan arweiniad clinigwyr Bae Abertawe, gan gynnwys gwaith sy’n cael ei wneud ar y cyd â Phrifysgol Abertawe.
“Hi oedd tro ein tîm ni i ddewis yr elusen, ac oherwydd bod Hilary a minnau’n mynd drwy’r profiadau hyn, fe benderfynon ni roi’r arian i’r ysbyty,” meddai Eirwyn.
Mae Cronfa Ymchwil GI wedi galluogi ymchwil arloesol i gael ei chynnal yn Abertawe. Rhannodd Dean Harris, Ymgynghorydd Colorectol a Rheolwr y Gronfa:
“Mae prosiectau diweddar wedi cynnwys datblygu prawf gwaed newydd ar gyfer canfod canser y coluddyn, ffyrdd gwell o drin clefyd llidiol y coluddyn, a hyfforddi staff i ddod â dulliau triniaeth newydd i Abertawe er budd y boblogaeth leol. Mae’r gronfa wedi helpu 10 hyfforddai i ennill eu graddau uwch PhD neu MD yn Abertawe er mwyn datblygu gwybodaeth am glefydau gastroberfeddol. Mae rhoddion yn gwneud gwahaniaeth drwy ganiatáu i’n hymchwil i ganfod a thrin canser y coluddyn barhau.”
Rhannodd Catrin Jones, Swyddog Codi Arian ac Ymgysylltu Digidol Elusen Iechyd Bae Abertawe:
“Mae’r ysbryd cymunedol y tu ôl i’r digwyddiad wythnosol hwn yn wirioneddol arbennig. Mae’n amlwg pa mor falch yw pawb o gefnogi achosion lleol sy’n gwneud gwahaniaeth gwirioneddol. Mae’r swm y maent wedi’i godi dros y blynyddoedd yn rhyfeddol, ac rydym yn hynod ddiolchgar am eu cefnogaeth barhaus i gleifion a gwasanaethau ledled Bae Abertawe.”
